De kracht van samen

De opkomst bij onze themabijeenkomst was indrukwekkend en de sfeer was energiek. De bijeenkomst werd door de voorzitter van de Adviesraad Sociaal Domein geopend met een reflectie op het belang van samenkomen en het gooien van een “steen in de vijver”: wie durft initiatief te nemen en samen het verschil te maken?

Het belang van sociale relaties

Sophie Albers, senior adviseur bij de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving, presenteerde haar rapport Gezond verbonden. Zij benadrukte dat sociale relaties een fundament vormen voor een gezonde en veerkrachtige samenleving. Niet alleen maken ze individuen gelukkiger, ze zorgen ook voor meer weerbaarheid en flexibiliteit in tijden van crisis. Sociale verbondenheid is een zeer belangrijke gezondheidsdeterminant: het voorkomt klachten, versnelt herstel en versterkt het collectief.

Uitdagingen en kansen

De samenleving individualiseert, waardoor specifieke groepen – zoals jonge ouders, ouderen, mensen met een laag inkomen of een beperking – zich minder verbonden voelen. Tegelijkertijd neemt de druk op informele zorg toe door vergrijzing en personeelstekorten. In Leidschendam-Voorburg zullen we in het jaar 2040 een bevolkingssamenstelling kennen met andere kenmerken dan nu. Deze combinatie van ontwikkelingen maakt dat we daar nu al rekening moeten mee moeten gaan houden. Het versterken van sociale relaties vraagt om bewustwording, fysieke ontmoetingsplekken en het ondersteunen van burgerinitiatieven.

Lokale voorbeelden en initiatieven

Tijdens de bijeenkomst deelden deelnemers inspirerende voorbeelden:

• Groepsconsulten voor jonge moeders, waarbij ontmoeting en informatie-uitwisseling centraal staan.
• Stichting die eenzaamheidsbestrijding en sociaal isolement aanpakt door mensen samen te brengen voor activiteiten.
• De Voedselbank die haar uitdeelmomenten transformeerde tot sociale ontmoetingsplekken.
• Bordspelavonden in de bibliotheek, waar jong en oud samenkomen.
• Theaterprojecten die bewoners uit verschillende wijken verbinden.
• Initiatieven voor ouders van pubers, waarbij ervaringen en vragen gedeeld worden via ouderplatforms.
• Projecten voor mensen met een migratieachtergrond, gericht op het opbouwen van sociale netwerken en het bestrijden van eenzaamheid.

Ruimte en samenwerking

Een terugkerend thema was het gebrek aan geschikte ruimtes voor initiatieven. Veel organisaties en vrijwilligers zoeken naar plekken om samen te komen, terwijl er in de gemeente ook veel onbenutte locaties zijn. Er werd gepleit voor een ‘accommodatiemarkt’ waar aanbieders en gebruikers elkaar kunnen vinden. De gemeente werd uitgenodigd om hierin een faciliterende rol te spelen.

Samenwerken en kennis delen

De kracht van Leidschendam-Voorburg zit in het grote aantal initiatieven en betrokken vrijwilligers. Toch weten niet alle inwoners wat er mogelijk is. Het delen van kennis, het zichtbaar maken van initiatieven en het samenwerken tussen organisaties zijn cruciaal om sociale verbondenheid te versterken. Ook werd het belang van een sociale kaart en laagdrempelige toegang tot informatie benadrukt.

Tot slot

De bijeenkomst eindigde met de conclusie dat initiatief nemen, elkaar kennen en waarderen, en het benutten van bestaande mogelijkheden de sleutel vormt tot een verbonden samenleving.